Zespoły partnerskiego miasta Nordhausen
występujące w ramach festynu “Warka Fest” „Mistrzostwa Regionów” 11. 06. 2005

JODLER ENSEMBLE „HESSERODE”
Grupa Folklorystyczna „HEESERODE”
Hesserode to dzielnica partnerskiego niemieckiego miasta Nordhausen. Jest to centrum muzyki ludowej Turyngii, gdzie co roku odbywają się międzynarodowe konkursy jodłowania. Zespół folklorystyczny „Hesserode” jest uznaną i bardzo popularną w Niemczech i w krajach niemieckojęzycznych grupą wokalno – instrumentalną. Istnieje już ponad 40 lat i pani Mueller jest kierownikiem. Prezentują tradycyjny niemiecki folklor z regionu gór Harcu i należą do północnych przedstawicieli grupy górali. Prócz charakterystycznego śpiewu, grają na instrumentach dętych z kory brzozowej i uderzają z bicza. Zespół zaprezentuje również (to niespodzianka) publiczności ostrowskiej polską piosenkę „Kukułeczka kuka”.

BAND „SWINGERCLUB” Nordhausen
Popularny wśród niemieckiej publiczności zespół „Swingerclub” składa się z 6 członków. Niestety do Ostrowa mógł przyjechać w składzie czteroosobowym. Jest to kapela występująca na „dużych” i klubowych koncertach. Bierze udział w sesjach muzycznych, wiele nagrywa, jest na radiowych listach. Prezentuje swoje kompozycje, aranżuje utwory innych kompozytorów – „z tego powstaje muzyka improwizowana chwilą, która ma w sobie dużo napięcia i życia”. Stylistycznie grupa ta porusza się w obszarze jazz i rock połączony z funk z elementami swingu.

Wystawa – Sala Kolumnowa ostrowskiego ratusza
NORDHAUSEN 1945 – 2005
Ku pamięci miasta
Wystawa fotograficzna Günthera Stanislowskiego
oraz archiwalnych dokumentów

Nordhausen, miasto partnerskie Ostrowa Wielkopolskiego, należało po drugiej wojnie światowej do najbardziej zniszczonych miast w Niemczech.

Kilka kilometrów od centrum miasta znajdował się obóz koncentracyjny „Mittelbau-Dora”, gdzie w podziemnych sztolniach robotnicy przymusowo musieli produkować osławioną broń „V-Waffen”. Ponieważ zakładu tego nie można było atakować z powietrza, alianci zniszczyli całą infrastrukturę miejską, szczególnie centrum zabytkowego Nordhausen.

Podczas dwóch nalotów bombowych - 3 i 4 kwietnia 1945 roku, zginęło 8800 ludzi i aż 75% wszystkich budynków leżało w gruzach i w popiołach.

Wśród ofiar znalazło się także 1600 więźniów, a w śród nich szczególnie Polacy i Francuzi, ewakuowani z obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu. Bomby trafiły w dawne koszary, które znajdowały się na skraju miasta i służyły jako oddziały szpitalne obozu koncentracyjnego.

Kiedy kilka dni później przypieczętowano koniec faszyzmu. Miasto wyzwoliły wojska amerykańskie. W niedługim czasie Nordhausen znalazło się w radzieckiej strefie okupacyjnej. Natomiast od 7 października 1949 roku należało do NRD. Ponad 40 lat później, dzięki sukcesom demokratycznego „Ruchu Solidarności” w Polsce oraz przez politykę „pierestrojki” Gorbatschowa doszło w NRD do pokojowej rewolucji. Utworzono w NRD 5 krajów federalnych, które 3 października 1990 roku przystąpiły do Republiki Federalnej Niemiec. Od tego czasu Nordhausen należy do kraju federalnego Thüringia.

Wystawa ta pokazuje stare zdjęcia dawnego wolnego miasta Rzeszy, obrazy zniszczenia oraz z trudnej, częściowo niedbałej odbudowy w czasach „enerdowskich”, aż do rozkwitnięcia miasta po roku 1990. Szczególnie nastąpiło to w ramach „LandesGartenSchau Nordhausen 2004” (Krajowej Wystawy Ogrodniczej). Zdjęcia z różnych epok są sfotografowane z tej samej perspektywy i ukazują przy tym niezwykłe obrazy.

Günther Stanislowsky urodził się 1938 roku na przedmieściach Nordhausen, w 1957 roku zdał maturę w stolicy powiatu, następnie pracował jako ślusarz maszynowy i dyplomowany inżynier. Od 1964 roku Honorowy Obywatel Miasta Nordhausen. Regionalista, fotografik, historyk, dokumentalista i kronikarz swojej „Małej Ojczyzny” Wystawa ukazuje nasze partnerskie miasto od czasów zniszczenia (kwiecień 1945), poprzez okres NRD do czasów dzisiejszych. Autor w bardzo ciekawy sposób prezentuje obraz starego i nowego Nordhausen.

Spis eksponowanych prac
Nr zdjęcia       Tytuł prac

1. Historyczny plan miasta z roku 1938
2. Rynek (Kornmarkt), strona wschodnia
3. Rynek (Kornmarkt), widok z północy
4. Rynek (Kornmarkt), strona północno-zachodnia
5. Rynek, strona zachodnia z „Rolandem”
6. Strona zachodnia rynku
7. Rynek, strona południowa
8. Centrum miasta
9. Widok z dawnego kościelnego placu pw. św Jakuba na ul. Rautenstraße i na Górę Piotra (Petersberg)
10. W roku 2004 ul. Rautenstraße otrzymała nowe schody „Neue Lesserstiege”. Odkryte stare mury kościoła św. Jakuba zostały zachowane obok nowego Domu Opieki św. Jakuba
11. ul. Błażeja (Blasistr.)
12. ul. Garncarska (Töpferstr.) – wypalony dom nr 24
13. ul. Garncarska (Töpferstr.) – ul. Przy Murach (Mauerstr.) – Ulica ta znikła z obszaru miasta; na niej zbudowano szary blok mieszkalny
14. Widok z promenady w kierunku ul. Sedan z roku 1906 (dzisiaj ul. Rudolfa Breitscheida)
15. Widok z promenady w kierunku ul. Rudolfa Breitscheida z roku 1958
16. Widok z promenady w kierunku ul. Rudolfa Breitscheida poprzez ponownie otwartą „oś przejściową” z roku 2004
17. ul. Głupich (Blödaustraße)
18. Ruiny między Nowym Rynkiem (dziś plac Augusta Bebela), a ul. Wysokich Krzyży (Hohekreuzstr.)
19. ul. Tkacka (Weberstr.), widok ze wschodniej strony rynku
20. ul. Tkacka (Weberstr.) w latach 1930, 1954, 2004
21. ul. Tkacka (Weberstr.) - ul. Rudolfa-Breitscheida
22. ul. Starowiejska (Altendorf) w latach 1991/2004
23. „Wał przy Schodach Wodnych” (Wassertreppe) W roku 2004 ukończono renowację wieży cesarskiej Johanisa, która stała się pięknym punktem widokowym
24. ul. Bosych (Barfüßerstr.) w latach 1991/2004 Ogród piwny kawiarni „Felix” znajduje się na trasie pieszych wycieczek do bramy Bosych (Barfüßertor),która została zburzona w roku 1883
25. Meklenburski Dwór „Mecklenburgs Hof”, dawny browar Bideau został w latach 1994 – 1996 przebudowany i należy obecnie do jednych z najpiękniejszych miejsc na Starym Mieście
26. Stare Miasto Brama z hasłem „25 lat NRD – im silniejszy socjalizm, tym bezpieczniejszy jest pokój” prowadzi dziś do muzeum „Tabakspeicher” („Skład Tytoniu”)
27. ul. Piekarska (Bäckerstr.) w latach 1994/2004, podwórko muzeum Tabakspeicher („Skład Tytoniu”) ul. Wierzbowa (Weidenstr.) w latach 1993/2004, dawna placówka handlu złomem
28. Zaginione Stare Miasto Nie zniszczone podczas bombardowania, a jednak zniknęły: ul. Piekarska (Bäckerstr.), Nowa Droga (Neuer Weg), lokal „Roßtrappe” („Pod Rumakiem”), plac kościelny św. Błażeja (zdjęcia z lat 1926, 1950, 1968 i 1992)
29. Kościół na Górze Kobiet (Frauenberg-Kirche)
30. Kościół na Górze Kobiet (Frauenberg-Kirche) Zabezpieczone ruiny kościoła są cichymi świadkami zniszczeń. Ten teren był objęty w roku 2004 Krajową Wystawą Ogrodniczą.
31. Kościół na Górze Kobiet (Frauenberg-Kirche) odbudowano dzięki aktywnym członkom parafii – mimo sprzeciwu władz. Podczas Krajowej Wystawy Ogrodniczej stał się kościołem „otwartym”.
32. Góra Piotra (Petersberg), widok od strony południowej z roku 1947
33. Góra Piotra (Petersberg), strona południowa z roku 1955 Na zboczu tej góry można zauważyć jeszcze pozostałości ulicy Strażniczej (Hüterstraße)
34. Góra Piotra (Petersberg) z roku 2004 Zauważyć można odnalezioną ulicę Strażniczą (Hüterstraße)
35. Góra Piotra (Petersberg), strona południowa z roku 2004
36. Góra Piotra (Petersberg) z roku 2004
37. Widok z dachu budynku sądu z roku 1946
38. Widok z dachu budynku sądu z roku 2004
39. Aktualny plan miasta Kolorem niebiesko-zielonym zaznaczono rozmiar całkowitego zniszczenia w roku 1945

---

Wydział Kultury i Sztuki

14.06.2005 r.